YAPI BİLGİ MODELLEMESİ

İnşaat mühendislerince yapıları simule ederek, etkiyen yüklere göre davranışını inceleyip tasarımını yapan yazılımlara son yıllarda ilgi oldukça artmıştır.


1- Parametrik Bilgi Girişi ile Modelleme

  • 1-1. Makasların eklenmesi, boyutlarının değiştirilmesi.
  • 1-2. Makaslar arası mesafelerin değiştirilmesi, çatı ve yan cephe çaprazlarının yerleşimine karar verilmesi, termal genleşme boşluğunun (dilatasyonun) yerine karar verilmesi.
  • 1-3. Ara kat ve vinçlerin yerleşimine karar verilmesi, ara kat makas tipinin ve ara katı taşıyan kolonların yerleşimine karar verilmesi.
  • 1-4. Yan cephe çaprazlarının tiplerine karar verilmesi.
  • 1-5. Çatı sistemine ait düğüm noktalarına sabit, hareketli, ankastre mesnetler veya kolonlar tanımlanabilir. Kolon alt kotu değiştirilebilir.
  • 1-6. Rüzgar kolonlarının yerlerine karar verilmesi.



  • 1-7. Çatı taşıyıcı sistemlerinin birden fazla olması halinde bazı akslarda makas bulunmayabilir.
  • 2- Toplu En-Kesit Değiştirme

  • 2-1. Çatı taşıyıcı sistemin çubuk en kesitlerinin değiştirilmesi.
  • 2-2. Kolan en kesitlerinin değiştirilmesi.
  • 2-3. Yan cephe stabilite elemanlarının kesitlerinin değiştirilmesi.
  • 3- Otomatik Yük Transferi

  • 3-1. Kar Yükleri: EN-1991-Part 1-3'e göre yapı çatının tek veya çift akıntılı olması, kar birikebilecek bölgelerin bulunması gibi parametreler ve 21 ülkeye ait Ulusal Ekler dikkate alınarak hesaplanır. Önce öatı aşıklarına ve aşıklardan da çatı taşıyıcı sistemine otomatik olarak aktarılır.
  • 3-2. Rüzgar Yükleri: EN-1991-Part 1-4'e göre yapının bulunduğu arazi kategorisi, rüzgarın hızı ve yapının boyutları dikkate alınarak hesaplanır. Çatı taiıyıcı sistemine, cephe ve duvar aşıklarına ve kolonlara otomatik olarak aktarılır.
  • 3-3. Ara kat Hareketli ve Ölü Yükler: EN-1991-Part 1-1'e göre verilen yapı sınıfları dikkate alınarak hareketli yükler belirlenir. Ara kat aşıklarına ve ara kat kirişine otomatik olarak aktarılır.
  • 3-4. Termal Etkiler: Yapının çelik makaslara dik yönde 60 metreden uzun olması halinde iki seçenek vardır. Ya termal etkiler dikkate alınır ya da yapının uzayıp kısalabilmesi için termal genleşme boşluğu yapılmalıdır. Termal etkileri hesaplayabilmek için En-1991-Part 1-5'te belirtilen kurallara göre yaz ve kış sıcaklık farkları yapının özellikleriyle birlikte dikkate alınır. Bu sıcaklık farkları yan cephe çapraz ve kirişlerinin tasarımında kullanılır.
  • 4- İkincil Yapı elemanlarının Tasarımı

  • 4-1. Çatı aşıkları: Çatı kaplamasına ve kaplama üzerinde biriken kar yüklerine göre hesaplanır. Çatı aşıkları; hadde ve hafif çelik malzemeden gergisiz veya gergili, sürekli veya süreksiz teşkil edilebilir. Profil tabloları yazılımca taranarak en ekonomik en kesiti bulunabilir.
  • 4-2. Duvar Aşıkları: Yan cephe kaplamasına ve cepheye gelen rüzgar yüklerine göre tasarımları yapılır.
  • 4-3. Gezer Vinç Yürüme Yolları: Gezer vinç yollarına gereken yükler EN-1991-Part 1-3'e göre hesaplanır. Vinçten tekerleklere gelen yükler kaydırılarak statik analiz yapılır. EN1993-1-1, EN1993-1-5 ve EN1993-6'ya göre en kesit kontrol edilir.
  • 4-4. Ara Kat Tali Kirişleri: Ara kat üzerindeki ölü ve hareketli yüklere göre tasarım yapılır. Gerilme ve yer değiştirmeler kontrol edilir.
  • 4-5- Rüzgar Kolonları: Çatıda aşık bulunan noktalara tanımlanabilir. Kolonlar kalkan cephe yönünden gelen rüzgar yükü dikkate alınarak tasarlanmaktadır. Çatı çaprazlarının plandaki yerleşimine, rüzgar kolonlarının konomları göz önüne alınarak MkaSteel tarafından karar verilmektedir.
  • 4-6- Çatı Çaprazları: Rüzgar kolonlarından gelen rüzgar yükleri çatıdaki çapraz sistemine aktarılır. Basınca çalışan çubukların burkulduğu varsayılarak statik sistemden çıkartılır. Geride kalan çekme çubuklarının eksenel, kuvvetleri narinlikleri dikkate alınıp büyütülerek kesit kontrolü yapılır.
  • 4-7- Yan Cephe Stabilite Elemanlari: Deprem bölgesi olan Türkiye'de ana taşıyıcı sisteme dik yönde gelen deprem ve rüzgar yüklerine karşı, yapının stabilitesini sağlamak için stabilite kirişi ve cephe çaprazları kullanılır. Tasarım sırasında termal etkiler dikkate alınır. Bu yapı elemanlarının kolonlar ve birbirleriyle olan birleşimleri yazılımca otomatik olarak hesaplanır.
  • 5- Statik Analiz

    Yüklerin hesabında kullanılan bilgiler parametrik olarak kullanıcı tarafından girilir. Bu yükler otomatik olarak ilgili düğüm noktalarına ve çubuk elemanlarına aktarılır. Sonrasında, yapının statik analizi sonlu elemanlar yöntemi ile hesaplanarak yer değiştirmeler ve çubuk eleman iç kuvvetleri elde edilir. EC-0'da verilen kurallara göre ve ülkelerin milli ekleri dikkate alınarak, yapının hareketini kontrol etmek için SLS (Service Limit State) dayanımı kontrol etmek için de ULS (Ultimate Limit State) yük birleşimleri yazılımca oluşturulur. Sonuçlar ara yüz kullanılarak incelenebilir.

    6- Yapı Elemanlarının Dayanımının Kontrolü

    Kullanılan malzeme türüne göre çubuk elemanlar gruplanarak; hadde çelikler EN-1993-1-1, yapma çelik elemanlar EN-1993-1-2, hafif çelik elemanlar EN-1993-1-3, betonarme kolonlar EN-1992-1-1'e göre dayanımları kontrol edilir. Yapılan hesabın detayını ayrıntılı raporlardan inceleyebilirsiniz.

    7- Detaylandırma ve Birleşimlerin Tasarımı

    Çelik makasların düğüm noktası birleşimleri, kullanılan elemanların en kesit ve birleşim elemanına göre değişiklik gösterir. 2L dikme diyagonalli bağ levhası kullanılırken kutular açılı kesilir. Boru kesit kullanılması halinde ise kurtağzı açılması gerekir. Çift köşebent makaslarda yazılım gerekli kaynak kalınlığı ve boyu yazılımca hesaplanıp bağ levhası boyutlandırılır. Kutu ve boru makaslarda ise EN-1993-1-8'de yapılması gereken zımbalama göçmesi gibi birleşimin türüne bağlı kontroller bulunmaktadır. Bu kontrollerde MkaSteel tarafından yapılmaktadır. Bu size büyük zaman kazandırır. Yetersizliğin görülmesi halinde makas kesitlerinde değişikliğe gidilir.

    Çelik portal çerçeve düğüm noktalarında kullanılabilecek birleşim tipleri yazılımca bilinmektedir. Birleşim elemanlarının bilgileri parametrik olarak değiştirilebilir. Birleşim elemanlarının boyut ve dayanım kontrollerinin sonuçlarını tablolardan inceleyebilirsiniz. Birleşimlerinin detay çizimleri ve üç boyutlu görüntülerinin de görülebilmesi tasarımda yapılabilecek hataları önlemekte yardımcı olur.

    8- Maliyet Analizi

    MkaSteel ile statik analiz sonrasında yapıda kullanılan çelik, beton, kaplama, plaka gibi birçok malzemenin metrajını ana sayfada bulunan tablodan görebilirsiniz. Kontrol her zaman elinizin altında…

    Ayrıntılı metrajları metraj raporlarından, yapının maliyetini ise Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Birim Fiyatları ile hesaplayabilir. Mliyet tablosunu MS Excel'e aktarıp kendi fiyatlarınızı ve ek maliyetlerinizi ekleyerek hızlı bir şekilde teklif hazırlayabilirsiniz.

    9- Montaj Çizimleri

  • 9-1. En Kesit Çizimleri
  • 9-2. Planlar
  • 10- İmalat Çizimleri

    MkaSteel ile birçok elemana ait imalat çizimlerini alabilirsiniz. Dünyada çelik yapıların projelendirmesinde kullanılan programların bazıları yapı modelini Tekla Structures'a aktarabilmektedir. Ancak sadece MkaSteel, yapı modelini birleşim makroları ile beraber aktarabilir. Bu özelliği ile dünyada ilk ve tektir.

    11- Raporlama

    Bir mühendis için önemli olan tablonun son sütunundaki oran değil, hesabı kontrol edebilmek için gerekli hesap aşamalarıdır. MkaSteel farklı dillerde hazıladığı ayrıntılı raporlarla kullanıcılarına hesapların doğruluğunu gösterme şansı verir.